واریس چیست و علایم و عوامل ایجاد آن کدامند؟
چه چیزی باعث واریس می شود؟
در داخل سیاهرگها دریچه هایی وجود دارند بنام دریچه لانه کبوتری که یک طرفه بوده و فقط به سمت قلب باز می شوند وخون را ازنقاط مختلف بدن بالاخص پاها به سمت قلب می برند.حال اگر این دریچه ها خوب کار نکنند مثلا بدنبال ایستادن طولانی، کار این دریچه ها مختل شود، خون در سیاهرگ میماند وبعد از مدتی متسع شده وکارایی دریچه ها بدتر میشود. زمانی که دریچه کوچک داخل به درستی کار نمی کند، ورید واریسی ایجاد می شود. خون به طور موثر به قلب پمپ نمی شود و در داخل ورید تجمع می یابد و دریچه را حتی بیشتر تغییر شکل می دهد. افزایش فشار، دیواره رگ را ضعیف تر می کند، ورید منبسط و قابل مشاهده می شود در این زمان است که واریس رخ می دهد.
باید توجه داشته باشیم که هورمون استروژن ممکن است دیواره سیاهرگ ها را شل کرده و باعث ایجاد رگ های واریسی شود. به همین دلیل است که این بیماری در زنان شایع تر است. استفاده از قرص های بارداری و ضد بارداری نیز ممکن است به بزرگ شدن عروق کمک کند. این خطر برای کسانی که یکی از اعضای خانواده مبتلا به واریس باشد، بیشتر است. عوامل خطر ابتلا به واریس عبارتند از سبک زندگی بی تحرک، اضافه وزن، قرار گرفتن در معرض گرما و آب و هوای گرم، یبوست، پوشیدن لوازم جانبی مانند زانوبند یا کفش پاشنه بلند و…
علائم واریس
وریدهای متورم ظاهری متمایز دارند و بنابراین، شایعترین شکایت، بدتر شدن ظاهر پاها است. علاوه بر قسمت قابل مشاهده، علائم رایج واریس عبارتند از:
- به تدریج احساس سنگینی یا درد پا در طول روز افزایش می یابد
- تورم پا، ابتدا در عصر و بعداً به طور مداوم در طول روز
- گرفتگی شبانه به دلیل فشار خون وریدی ناشی از تجمع خون در ساق پا
- خارش، گرما، احساس سوزش یا ضربان در ساق پا
- کبودی های کوچکی که خود به خود یا با برآمدگی های جزئی روی پاها ایجاد می شود
- لکه های قهوه ای مایل به ارغوانی در اطراف مچ پا، تغییر رنگ پوست
- زخم های روی پاها یا مچ پا که بهبود آنها به زمان نیاز دارد.
- گاهی اوقات سندرم پای بی قرار
- علائم واریس ممکن است از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد. آنها معمولاً در هوای گرم یا افراد با تحرک کمتر، شدیدتر هستند.
درجات وریدهای واریسی
پزشکان از مقیاس جهانی CEAP برای ارزیابی مشکل و تعیین درمان واریس استفاده می کنند. مراحل به شرح زیر طبقه بندی می شوند:
C0 – بدون علائم قابل لمس و قابل مشاهده بیماری وریدی
C1 – تلانژکتازی (وریدهای عنکبوتی) یا وریدهای مشبک شروع شده است
C2 – اکنون رگهای واریسی وریدی بزرگ ظاهر می شوند
C3 – تورم در پاها و مچ پا (ادم)
C4a – تغییر رنگ پاها
C4b – تغییرات پوستی و فروپاشی نسبی
C5 – زخم های التیام یافته
C6 – زخم های فعال واریسی که بهبود نیافته اند
در مراحل اولیه، علائم وریدهای واریسی را می توان با تغییرات سبک زندگی، مانند رژیم غذایی سالم، ورزش منظم و جوراب های فشاری کنترل کرد.
چه زمانی نگران واریس باشیم؟
واریس یک بیماری شایع است و برای بسیاری از افراد مشکلی جز زیبایی ایجاد نمی کند. با این حال، اگر علائم منفی مانند درد، تورم یا تغییر رنگ پوست را تجربه کرده اید، برای ارزیابی با پزشک تماس بگیرید. به خاطر داشته باشید که هر چه مدت طولانی تری با این مشکل زندگی کنید، خطر بروز عوارض بیشتر می شود.
آیا واریس خطرناک است؟
واریس یکی از بیماری هایی است که هم پزشکان و هم بیماران از آن غفلت می کنند. معمولاً تا رسیدن به مراحل شدید نادیده گرفته می شود. واریس بسیار بیشتر از یک مشکل زیبایی است. در صورت عدم درمان، نشت دریچه ها ممکن است باعث لخته شدن و التهاب (ترومبوفلبیت) در ورید شود. این وضعیت منجر به انسداد عروق و نارسایی تنفسی، از انسداد در ریه ها (آمبولی ریه) تا مرگ در اثر پارگی می شود.
درمان جراحی واریس
امروزه روش های کم تهاجمی برای درمان واریس جایگزین جراحی باز شده است. برخی از آنها به صورت سرپایی انجام می شوند و نیازی به بستری شدن در بیمارستان ندارند.
به لطف تکنیک های جدید بکار گرفته شده در بیمارستان آجی بادم ترکیه، نتایج زیبایی بهتری با حداکثر راحتی برای بیمار به دست می آید.
برای تعیین درمان مناسب، متخصص جراحی عروق، بیمار را معاینه می کند و نقاط منشأ ایجاد کننده واریس را شناسایی می کند. سونوگرافی داپلر رنگی بهترین ابزاری است که برای تشخیص واریس و تجسم جریان خون از طریق دریچه ها استفاده می شود. بر اساس این یافته ها، متخصص ممکن است جراحی یا سایر روش ها را توصیه کند. اینها ممکن است شامل موارد زیر باشد:
ابلیشن لیزر درون وریدی (EVLA). مهمترین مزیت این روش این است که تنها 30 دقیقه طول می کشد و بیمار بلافاصله بعد از عمل می تواند راه برود. میزان موفقیت به اندازه 94-99٪ است.
فرسایش با فرکانس رادیویی درون وریدی (EVRF). این روش مشابه روش لیزر است، اما رگ با انرژی متفاوتی بسته می شود. یک کاتتر فرکانس رادیویی نازک در داخل ورید قرار داده می شود و نقطه نشتی با دادن انرژی 120 درجه سانتی گراد بسته می شود. هیچ برش جراحی خارجی در این ناحیه ایجاد نمی شود. تمام مراحل زیر پوست و تحت هدایت سونوگرافی انجام می شود.
آمبولیزاسیون با مواد چسبنده (Bioglue). درمان واریس با مواد چسبنده (سیانواکریلات) یکی از جدیدترین روش های امروزی است. عامل چسب (بیوگل) با دقت بسیار به داخل سیاهرگ نشتی تحت هدایت اولتراسوند وارد می شود. برای مدتی (1-3 دقیقه)، رگ فشار داده می شود تا به خود بچسبد. هیچ بریدگی یا بخیه ای ایجاد نمی شود و تاثیر آن فوراً دیده می شود.
برداشتن وریدهای واریسی با برش کوچک (مینیفلبکتومی). این روش که در ترکیب با سایر روشها یا به تنهایی مورد استفاده قرار میگیرد، امکان حذف خوشههای واریسی را میدهد. این سوراخ ها بخیه نمی شوند بلکه فقط با نوارهای زیبایی پوشانده می شوند. در حدود یک هفته، سوراخ کاملا بسته می شود.
اسکلروتراپی. هدف این درمان خشک کردن وریدهای واریسی با ارائه داروی اسکلروزانت با سوزن های بسیار ظریف است. ورید بسته توسط بدن حل شده و به مرور زمان از بین می رود. این روش به فشرده سازی روی محل آسیب دیده حداقل به مدت 2-3 روز برای نتایج بهتر نیاز دارد. اثربخشی درمان اسکلروتراپی ظرف 4-6 هفته آشکار می شود. بسته به مورد، ممکن است به جلسات بیشتری برای کار نیاز داشته باشد. انجام اسکلروتراپی در عروق بسیار کوچک، میکرواسکروتراپی نامیده می شود. برای نتایج مطلوب به سوزنها و ذرهبینهای ویژه و همچنین پزشک ماهر نیاز دارد.
چگونه میتوان از واریس رگها جلوگیری کرد؟
برخی از مواردی که باعث بروز بیماری رگها یا واریسی شدن آنها میشوند قابل تغییر نیستند یعنی شما نمیتوانید از آنها اجتناب کنید. به عنوان مثال شما نمیتوانید ساختار ژنتیکی خود را تغییر دهید یا جنسیت خود را عوض کنید اما میتوانید با رعایت موارد زیر به بهبود خود کمک کنید.
همیشه تناسب اندام داشته باشید زیرا اضافه وزن و چاقی به دریچه رگها فشار وارد میکند.
به طور منظم ورزش کنید زیرا ورزش کردن به ساق پا فشار وارد میکند و این امر باعث میشود که خون به سمت قلب برگردد مگر آنکه دریچه رگها درست عمل نکند.
از پوشیدن کفشهای پاشنه بلند خودداری کنید هیچ گونه شواهد و مدارکی وجود ندارد که نشان دهد پوشیدن این مدل کفش باعث بروز واریس میشود اما میتواند به رگها فشار بیاورد و از میزان فعالیت عضلات ساق پا بکاهد و باعث واریسی شدن رگها شود.
از ایستادن و نشستن به مدت طولانی خودداری کنید زیرا نداشتن فعالیت جسمانی میتواند باعث کاهش گردش خون و تجمع خون در پاها شود. سعی کنید هر یک ساعت یک بار بلند شوید و کمی راه بروید.
نارسایی عروق پاها را نادیده نگیرید و همیشه پاهای خود را به منظور بروز علائم و نشانههای واریس بررسی کنید. اگر در خانواده شما سابقه نارسایی رگها وجود دارد احتمال آنکه شما نیز دچار این اختلال شوید مطرح خواهد شد.
جهت مشاوره پزشکی و برخورداری از بهترین خدمات درمانی در گروه بیمارستان های آجی بادم ترکیه با ما تماس بگیرید.
