بررسی تکنولوژی های جدید در درمان سرطان در بیمارستان آجی بادم در مصاحبه با پروفسور دکتر Ufuk Abacioglu

جراحی، رادیوتراپی و درمان های دارویی سه جزء مهم درمان انکولوژیک هستند. بسته به هر مورد، مرحله بیماری و محل تومورهای بدخیم، پزشکان ترکیب انواع مختلفی از درمان‌ها از جمله جراحی، شیمی‌درمانی، درمان‌های هدفمند، ایمونوتراپی و رادیوتراپی را توصیه می‌کنند. رادیوتراپی در طی 20 سال گذشته به دلیل پیشرفت تکنولوژی پیشرفت زیادی کرده است. امروزه پزشکان با دستگاه های پیشرفته ای کار می کنند که امکان استفاده از دوزهای پرتو را با حداکثر دقت، با عوارض جانبی کمتر، محافظت از بافت های سالم اطراف تومورها و با امکان نظارت در زمان واقعی بر اعمال پرتو بر اساس شرایط فیزیکی بدن فراهم می کند. در روش های نوین تنفس یا گردش خون را پردازش می کنند. یکی از برترین متخصصان جهان که با جدیدترین فناوری های رادیوتراپی کار می کند، پروفسور دکتر Ufuk Abacioglu است که با بیمارستان های آجی بادم ترکیه کار می کند. این پزشک بیش از 25 سال تجربه در زمینه رادیوتراپی دارد و امروزه در بیمارستان آجی بادم بهترین فناوری ها را در درمان بیماران سرطانی مورد استفاده قرار می دهد.

دستگاه ها و پروتکل های جدید درمانی حتی در مراحل پیشرفته بیماری (با متاستاز به سایر نقاط)، در حالیکه تا 10 سال پیش قابل درمان نبود، امروزه امید به زندگی را افزایش می دهند. پروفسور دکتر Ufuk Abacioglu به شرح پیشرفت های رادیوتراپی پیشرفته که در کلینیک های آجی بادم ترکیه برای بیماران در سراسر جهان در دسترس است، می پردازد

بخش اول مصاحبه با پروفسور دکتر Ufuk Abacioglu در بیمارستان آجی بادم

آقای پروفسور پیشرفته ترین فناوری های رادیوتراپی که در بیمارستان آجی بادم استفاده می کنید، چیست؟

  پروفسور دکتر  Ufuk Abacioglu :  در 10 سال گذشته پیشرفت های زیادی در رادیوتراپی سرطان حاصل شده است. ما در درجه اول در مورد نحوه مدیریت این موضوع و سپس در مورد نحوه انجام آن صحبت می کنیم. معمولا در طول درمان، اتفاقات زیادی رخ می دهد: بیماران جلسات درمانی روزانه را پشت سر می گذارند، اما هر روز ممکن است تغییرات عمده ای در بدن ایجاد شود. در طی دوران کوچک کردن تومورها، بدن بیمار می تواند تغییراتی را طی کند مثلا اندام های حیاتی نزدیک تومور می توانند موقعیت خود را تغییر دهند. ما به عنوان پزشک باید همه این تغییرات احتمالی را در نظر بگیریم. بنابراین، اگر در ابعاد تومور تغییری حاصل گردد، باید پرتودرمانی و دوز را متناسب با آن تنظیم کنیم. اینها همان چیزی است که ما آن را “درمان های تطبیقی” می نامیم. بنابراین، برنامه درمانی با توجه به تغییراتی که روزانه رخ می دهد، تطبیق می یابد و تغییر می کند، دوزهای تابش با توجه به تغییرات حجمی بافت های تحت درمان تنظیم می شود. اگر این تنظیمات انجام نشود، درمان به درستی صورت نمی گیرد. بنابراین، درمان های تطبیقی ​​یکی از تغییرات عمده در رادیوتراپی است. یکی دیگر از تغییرات عمده چیزی است که ما آن را درمان فراکشنال می نامیم. به طور معمول، در بدن انسان، تغییرات دائمی به دلیل تنفس، نبض و هضم رخ می دهد. بدیهی است که آنها در طول درمان نیز رخ می دهند. به لطف فناوری مدرن، می‌توانیم علیرغم تغییرات لحظه ای در بدن، دوزهای بالایی از تابش را برای هر بخش اعمال کنیم. در گذشته از نشانگرهای مختلفی استفاده می کردیم که مثلاً روی سطح بدن می کشیدیم و بعد به صورت مادون قرمز دنبال می کردیم یا برخی از نشانگرها را وارد بافت های تومور می کردیم تا به عنوان مثال ما را از طریق اشعه ایکس تراپی راهنمایی کند. اما در حال حاضر در بیمارستان های آجی بادم ما این امکان را داریم که با تکنولوژی ام.آر.لیناک به تمام تغییرات و حرکاتی که در ناحیه تحت درمان با پرتودرمانی قراردارد نظارت کنیم.

یکی از مهم ترین پیشرفت ها، ترکیب رادیوتراپی با هدایت تصویربرداری است. این یکی از کاربردی ترین پیشرفت‌های اخیر است که در بیمارستان آجی بادم در ترکیه از اوایل سپتامبر 2018 با استفاده از فناوری MR Linac (ام آر لیناک) در اختیار پزشکان و بیماران قرار گرفته است.

تاکنون در بیمارستان آجی بادم بیماران زیادی را درمان کرده‌ایم که بیشتر تومورها در ناحیه شکم، لگن یا قفسه سینه قرار گرفته‌اند. علاوه بر این، فناوری استفاده از تشدید مغناطیسی به ما امکان می دهد تومورها را خیلی بهتر ببینیم. بیشتر سرطان‌ها در واقع بافت‌های نرمی هستند که با تشدید مغناطیسی به خوبی قابل مشاهده و نظارت هستند. به عنوان مثال، در بیماران مبتلا به سرطان کبد یا متاستازهای کبدی، در گذشته، برای تعیین اهداف درمان، آزمایش توموگرافی کامپیوتری انجام می‌دادیم، اما تجسم متاستازها دشوار بود. اکنون با تشدید مغناطیسی تصاویر بهتری دریافت می‌کنیم و می‌توانیم تومورهای کبدی را بسیار دقیق‌تر ببینیم و طبق تصویربرداری جدید، رادیوتراپی را انجام می‌دهیم. تصویربرداری فوق مدرن برای تعیین دقیق اهداف رادیوتراپی اکنون بر اساس تشدید مغناطیسی  (magnetic resonance) است.  

 

آیا این تکنولوژی های نوین برای هر دو شکل تومورهای خوش خیم و متاستازها مورد استفاده قرار می گیرد؟

پروفسور دکتر Ufuk Abacioglu: بله. به عنوان مثال، در مورد تومور لوزالمعده اگر در مراحل اولیه تشخیص داده شود، درصورتیکه از طریق جراحی امکان برداشتن آن وجود نداشته باشد یا مشکلی وجود داشته باشد که مانع برداشتن آن شود، می‌توانیم برای افزایش شانس برداشتن تومور از رادیوتراپی استفاده کنیم. اینها بیمارانی هستند که می توانند از پرتودرمانی با دوز بالا بهره مند شوند. اخیراً در آجی بادم ما شروع به اعمال این درمان ها در 5 بخش برای این نوع بیماران کرده ایم. یعنی درمان در دو هفته به پایان می رسد. در این زمان، بیمارانی را انتخاب می کنیم که می توانند بیشترین بهره را از این نوع درمان ببرند. معمولاً با شیمی درمانی شروع می کنیم و بعد از 3 یا 4 سیکل شیمی درمانی، بیمار را ارزیابی می کنیم. اگر بیماری در لوزالمعده محدود شده باشد، درمان را اعمال می کنیم. اگر بیماری منتشر شده باشد یا به شیمی درمانی پاسخ ندهد، از رادیوتراپی استفاده نمی کنیم.

بیایید هر تکنیک را با جزئیات توضیح دهیم. توموتراپی و فناوری‌های  (تروبیم) TrueBeam،  (سایبرنایف) CyberKnife و  (گامانایف) Gamma Knife چیست؟

پروفسور دکتر Ufuk Abacioglu: امروزه تمامی فناوری ها و روش های مدرن رادیوتراپی در بسیاری از بیمارستان های جهان از جمله بیمارستان های آجی بادم موجود است. انتخاب هر نوع تکنولوژی و رادیوتراپی بسته به مزایایی که برای هر بیمار دارد شخصی سازی می شود. به عنوان مثال، ما توموتراپی را در بیمارانی انتخاب می کنیم که حجم تومور زیادی دارند، مثلاً جمجمه یا طناب نخاعی یا مواردی که در کودکان تشخیص داده شده است. گاهی تومورهای مغزی وجود دارد که کل جمجمه باید تحت تابش قرار گیرد: در این شرایط، ما توموتراپی را انتخاب می کنیم. توموتراپی یک درمان مارپیچی ایجاد می کند که می تواند جمجمه و پایه آن را بپوشاند. ما آن را برای سرطان هایی که کودکان را تحت تاثیر قرار می دهند مانند مدولوبلاستوما اعمال می کنیم. در تروبیم، ما چندین امکان داریم: می‌توانیم رادیوتراپی استریوتاکتیک فراکشنال یا رادیوسرجری فراکشنال را اعمال کنیم. ما از سیستم تصحیح 6 بعدی استفاده می کنیم که به ما کمک می کند سرطان را با دقت 0.5 میلی متر تابش کنیم. معمولاً ترجیح می‌دهیم حجم‌های کمی از تابش را با تروبیم اعمال کنیم. در مورد سایبرنایف ، می‌توانیم رادیوتراپی استریوتاکتیک فراکشنال را هم برای مکان‌های جمجمه و هم برای سایر مکان‌ها اعمال کنیم. با جدید ترین ورژن گامانایف ، ما این انعطاف را داریم که فقط با استفاده از ماسک های ترموپلاستیک، درمان های عملکردی را اعمال کنیم، که به ما کمک می کند بیش از یک کسر تابش را همزمان اعمال کنیم. در گذشته فقط کسری را می توانستیم اعمال کنیم و حجمی که می توانستیم تحمل کنیم به قطر 3-4 سانتی متر محدود می شد. اکنون می‌توانیم با اعمال 3 یا 4 کسر حجم‌های بزرگ‌تر را مدیریت کنیم.

گامانایف یک راه حل قوی برای بسیاری از تومورهای مغزی و برای حجم های کوچک واقع در نزدیکی ساختارهای حیاتی است که آخرین ورژن آن یعنی گامانایف آیکون در بیمارستان آجی بادم مورد استفاده قرار می گیرد.

ادامه مصاحبه در مقاله بعدی…